تحلیل پرسشنامه

تحلیل پرسشنامه

اگر رشته شما روانشناسی، مدیریت، علوم اجتماعی و یا سایر رشته‌های علوم انسانی است و می‌خواهید پایان نامه یا مقاله (مقاله ISI یا مقاله علمی پژوهشی) بنویسید، باید بدانید که در بیشتر موضوعات علمی رشته‌های انسانی، نمی‌توان تنها به تحقیقات کتابخانه‌ای اکتفا کرد و انجام تحقیقات میدانی و توزیع پرسشنامه از ضروریات تحقیق است.

در خیلی از موارد دانشجو و پژوهشگر پرسشنامه مناسب انتخاب کرده و حجم نمونه را محاسبه می‌کند. سپس به تعداد حجم نمونه، پرسشنامه در بین اعضای جامعه آماری توزیع می‌کند. اما پس از جمع‌آوری پرسشنامه‌های پاسخ‌دهندگان، ممکن است این سوال پیش بیاید که خوب حالا چگونه این همه سوال پرسشنامه و جواب‌های پاسخ‌دهندگان را در نرم افزار SPSS وارد کنیم.

در این پست از موسسه شریف یار قصد داریم تا نحوه تحلیل پرسشنامه و وارد کردن جواب پاسخ‌دهندگان در نرم افزار SPSS را توضیح دهیم.

نحوه تحلیل پرسشنامه در SPSS

پیش از تعریف متغیرها و وارد کردن داده‌ها در نرم افزار SPSS، یک نکته بسیار مهم وجود دارد و آن این‌که هر پرسشنامه‌ای تحلیل مخصوص به خود دارد. یعنی طراح هر پرسشنامه‌ای، توضیحاتی در مورد سوالات پرسشنامه منتشر می‌کند. همان‌طور که می‌دانید در پرسشنامه‌ها، برای بررسی هر متغیر چند سوال طراحی می‌شود. مثلاً در پرسشنامه کیفیت زندگی متغیرهای مانند سلامت جسمی، سلامت روان و سلامت روابط اجتماعی و … با پرسیدن بیش از 20 سوال مورد بررسی قرار گرفته شده است. برای این که بدانید از بین همه سوالات پرسشنامه، کدام سوالات، متغیر سلامت جسمی را سنجیده‌اند باید حتماً تفسیر پرسشنامه کیفیت زندگی را مطالعه کنید.

از طرف دیگر برای نمره‌گذاری سوالات پرسشنامه، مخصوصاً پرسشنامه‌هایی که براساس طیف لیکرت هستند، باید پژوهشگر حتماً به تفسیر پرسشنامه دسترسی داشته باشد. در برخی سوالات یک پرسشنامه برای پاسخ مثلاً “کاملاً موافقم” باید نمره 5 را اختصاص داد (اگر از طیف لیکرت 5 مقیاسی استفاده شده باشد) و در همان پرسشنامه برای سوال دیگر نمره 1 به جواب “کاملاً موافقم” داده شود. پس هر پرسشنامه‌ای که دانلود می‌کنید، تفسیر و نمره‌گذاری آن پرسشنامه را هم دانلود کنید.

وقتی داده‌ها را در نرم افزار SPSS وارد می‌کنید، در پایان نتایج شما به‌صورت اعداد و ارقام خواهد بود. با مطالعه تفسیر پرسشنامه مورد استفاده، تحلیل نتایج برای شما آسان‌تر خواهد بود و به‌سادگی می‌توانید مشخص کنید که اگر از چه عددی نتایج به‌دست‌آمده شما بیشتر باشد، آن متغیر خوب است و اگر از چه عددی کمتر باشد، آن متغیر خوب نیست.

در صفحه “آموزش نرم افزار SPSS” از سایت آموزشگاه فنی و حرفه ای شریف یار، نحوه تحلیل انواع پرسشنامه در نرم افزار SPSS توضیح داده شده است.